Nam châm vĩnh cửu là gì? là vật liệu từ cứng có khả năng giữ từ tính lâu dài mà không cần nguồn cung cấp năng lượng bên ngoài. Chúng được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khác nhau, từ đời sống hàng ngày đến khoa học kỹ thuật cao. Vậy nam châm vĩnh cửu có cấu tạo như thế nào và có những ứng dụng gì?
Khái niệm về nam châm vĩnh cửu là gì?
![](https://tiengtrungquoc.edu.vn/wp-content/uploads/2024/06/khai-niem-ve-nam-cham-vinh-cuu-la-gi.jpg)
Khái niệm về nam châm vĩnh cửu là gì?
Nam châm vĩnh cửu là vật liệu từ cứng có khả năng giữ từ tính lâu dài mà không cần nguồn cung cấp năng lượng bên ngoài. Nổi bật với lực hút mạnh mẽ, đa dạng chủng loại, ứng dụng rộng rãi trong khoa học và đời sống.
Cấu tạo và tính chất của nam châm vĩnh cửu
![](https://tiengtrungquoc.edu.vn/wp-content/uploads/2024/06/cau-tao-va-tinh-chat-cua-nam-cham-vinh-cuu.jpg)
Cấu tạo và tính chất của nam châm vĩnh cửu
Cấu tạo
- Vật liệu từ cứng: Nam châm vĩnh cửu được làm từ các vật liệu từ cứng như thép, hợp kim sắt-coban, hợp kim đất hiếm,…
- Cấu trúc tinh thể: Các vật liệu từ cứng có cấu trúc tinh thể đặc biệt, trong đó các nguyên tử sắt sắp xếp theo trật tự nhất định, tạo nên từ tính cho nam châm.
- Lực liên kết: Lực liên kết giữa các nguyên tử sắt trong cấu trúc tinh thể là lực liên kết mạnh, giúp nam châm giữ được từ tính lâu dài.
Tính chất
- Giữ từ tính lâu dài: Nam châm vĩnh cửu có thể giữ từ tính trong thời gian rất dài, thậm chí là hàng thế kỷ mà không bị suy giảm đáng kể.
- Lực hút mạnh mẽ: Nam châm vĩnh cửu có lực hút mạnh hơn so với các loại nam châm thông thường.
- Chống va đập và nhiệt độ cao: Nam châm vĩnh cửu có khả năng chống va đập và nhiệt độ cao tốt hơn so với các loại nam châm khác.
- Dễ dàng chế tạo: Nam châm vĩnh cửu có thể được chế tạo từ nhiều loại vật liệu khác nhau, do đó chi phí sản xuất tương đối rẻ.
Xem thêm>> Công suất là gì? Định nghĩa, công thức và đơn vị
Loại nam châm vĩnh cửu
![](https://tiengtrungquoc.edu.vn/wp-content/uploads/2024/06/phan-loai-nam-cham-vinh-cuu.jpg)
Loại nam châm vĩnh cửu
- Nam châm vĩnh cửu Alnico: Được làm từ hợp kim nhôm, niken và coban, có từ tính mạnh và khả năng chống ăn mòn cao.
- Nam châm vĩnh cửu Ferrite: Được làm từ oxit sắt, có giá thành rẻ và dễ sản xuất.
- Nam châm vĩnh cửu đất hiếm: Được làm từ các nguyên tố đất hiếm như samari, coban và dysprosi, có từ tính rất mạnh và kích thước nhỏ gọn.
Ứng dụng của nam châm vĩnh cửu
- Đồ chơi và dụng cụ học tập: Nam châm được sử dụng trong nhiều loại đồ chơi và dụng cụ học tập để giúp trẻ em học hỏi về lực hút và từ tính.
- Thiết bị điện tử: Nam châm được sử dụng trong động cơ điện, loa, ổ cứng máy tính và nhiều thiết bị điện tử khác.
- Y tế: Nam châm được sử dụng trong máy chụp MRI, máy lọc máu và các thiết bị y tế khác.
- Giao thông vận tải: Nam châm được sử dụng trong động cơ tàu điện, la bàn và các thiết bị định vị khác.
- Nghiên cứu khoa học: Nam châm được sử dụng trong các thí nghiệm khoa học để nghiên cứu lực hút, từ tính và các hiện tượng vật lý khác.
Phân loại nam châm vĩnh cửu
Phân loại theo vật liệu chế tạo:
- Nam châm kim loại: Loại nam châm vĩnh cửu phổ biến nhất, được chế tạo từ các kim loại như sắt, coban, niken,… Loại nam châm này có giá thành rẻ, dễ sản xuất nhưng từ tính không cao.
- Nam châm hợp kim: Được chế tạo từ các hợp kim của sắt với các kim loại khác như coban, niken, nhôm,… Loại nam châm này có từ tính mạnh hơn nam châm kim loại và có khả năng chống va đập, nhiệt độ cao tốt hơn.
- Nam châm đất hiếm: Được chế tạo từ các nguyên tố đất hiếm như samari, coban, dysprosi,… Loại nam châm này có từ tính rất mạnh, kích thước nhỏ gọn và có thể hoạt động trong môi trường nhiệt độ cao. Tuy nhiên, giá thành của loại nam châm này cao hơn so với các loại nam châm khác.
- Nam châm ferit: Được chế tạo từ oxit sắt, có giá thành rẻ và dễ sản xuất. Tuy nhiên, từ tính của loại nam châm này yếu hơn so với các loại nam châm khác.
Phân loại theo hình dạng:
- Nam châm thanh: Có dạng thanh dài, thường được sử dụng trong động cơ điện, loa,…
- Nam châm đĩa: Có dạng đĩa tròn, thường được sử dụng trong ổ cứng máy tính, la bàn,…
- Nam châm vòng: Có dạng vòng tròn, thường được sử dụng trong loa, động cơ điện nhỏ,…
- Nam châm khối: Có dạng khối vuông, chữ nhật hoặc hình dạng khác, thường được sử dụng trong các ứng dụng cần lực hút mạnh.
Bài tập trắc nghiệm về nam châm vĩnh cửu (có đáp án)
Câu 1: Nam châm vĩnh cửu là vật liệu gì?
- Vật liệu dẫn điện tốt.
- Vật liệu cách điện tốt.
- Vật liệu có khả năng giữ từ tính lâu dài mà không cần nguồn cung cấp năng lượng bên ngoài.
- Cả A, B và C đều đúng.
Đáp án: C
Giải thích: Nam châm vĩnh cửu có khả năng giữ từ tính lâu dài mà không cần nguồn cung cấp năng lượng bên ngoài, đây là đặc điểm chính để phân biệt chúng với các loại nam châm khác.
Câu 2: Cực nào của nam châm vĩnh cửu hút cực Bắc của Trái Đất?
- Cực Bắc.
- Cực Nam.
- Cả hai cực đều hút.
- Không cực nào hút.
Đáp án: A
Giải thích: Cực Bắc của nam châm vĩnh cửu hút cực Nam của Trái Đất và ngược lại.
Câu 3: Khi đặt hai nam châm vĩnh cửu lại gần nhau, lực nào xuất hiện giữa chúng?
- Lực hút.
- Lực đẩy.
- Lực ma sát.
- Lực điện.
Đáp án: A hoặc B
Giải thích: Khi đặt hai nam châm vĩnh cửu lại gần nhau, lực hút hoặc lực đẩy sẽ xuất hiện giữa chúng, tùy thuộc vào hướng của các cực từ. Nếu hai cực cùng tên ở gần nhau thì chúng sẽ đẩy nhau, còn nếu hai cực khác tên ở gần nhau thì chúng sẽ hút nhau.
Câu 4: Ứng dụng nào sau đây không sử dụng nam châm vĩnh cửu?
- La bàn.
- Loa điện.
- Pin điện thoại.
- Rơ le điện từ.
Đáp án: C
Giải thích: Pin điện thoại sử dụng nguồn điện để tạo ra từ trường, không sử dụng nam châm vĩnh cửu.
Câu 5: Cách nào sau đây không thể làm nam châm vĩnh cửu mất từ tính?
- Nung nóng nam châm đến nhiệt độ cao.
- Va đập mạnh nam châm.
- Đặt nam châm gần các thiết bị điện tử.
- Cắt nam châm thành nhiều mảnh nhỏ.
Đáp án: C
Qua bài viết ngắn gọn trên đây yeutiengtrungquoc.edu.vn, mong rằng bạn đã hiểu rõ hơn về nam châm vĩnh cửu là gì và ứng dụng của chúng công nghiệp đến đời sống hàng ngày